Een eetplan kan helpen om meer rust en structuur te krijgen rond eten. Voor veel OA-leden betekent dit dat zij vooraf duidelijke afspraken met zichzelf maken over wat, wanneer en hoe zij eten. OA schrijft geen dieet voor en er bestaat niet één eetplan dat voor iedereen werkt. Een eetplan is persoonlijk en kan in de loop van de tijd veranderen.
Wat is een eetplan?
Een eetplan is een praktisch hulpmiddel dat kan helpen om minder impulsieve beslissingen rond eten te hoeven nemen. Het kan bijvoorbeeld afspraken bevatten over:
- wanneer je eet;
- wat je eet;
- hoeveel je eet;
- welke voedingsmiddelen je liever vermijdt;
- of je tussendoor eet;
- waar en hoe je eet.
Voor de één betekent dit vooral vaste eetmomenten. Voor een ander is het belangrijk om bepaalde voedingsmiddelen weg te laten die steeds opnieuw dwangmatig eetgedrag oproepen.
Het doel is niet om een ‘perfect’ voedingsschema te maken. Het doel is meer duidelijkheid en minder strijd rond eten.
Hoe begin je?
Je hoeft niet meteen precies te weten hoe jouw eetplan eruit moet zien. Het kan helpen om eerst te kijken naar je eigen eetgedrag.
Welke momenten zijn lastig voor je? Zijn er bepaalde voedingsmiddelen waarbij je moeilijk kunt stoppen? Eet je vaak zonder honger, uit gewoonte of als reactie op emoties? Merk je dat je steeds opnieuw onderhandelt met jezelf over wat je wel of niet zult eten?
Door dit soort patronen te herkennen, kun je afspraken maken die jou meer rust geven.
Een aantal praktische tips:
- Houd je eetplan in het begin eenvoudig.
- Bepaal zo mogelijk vooraf wanneer en wat je gaat eten.
- Kijk eerlijk naar voedingsmiddelen of gewoonten die bij jou dwangmatig eten uitlokken.
- Maak afspraken die duidelijk genoeg zijn om niet steeds opnieuw te hoeven beslissen.
- Bespreek je ervaringen met een sponsor of andere OA-leden.
- Kijk regelmatig of je eetplan je nog steeds helpt.
- Bespreek medische of voedingskundige vragen met een arts of diëtist.
Hoe kan een eetplan eruitzien?
Er is binnen OA geen voorgeschreven eetplan. Hieronder staan alleen enkele voorbeelden van hoe iemand structuur zou kunnen aanbrengen.
Voorbeeld 1 – vaste eetmomenten
Iemand kiest ervoor om drie maaltijden per dag te eten en tussendoor niet te eten. De maaltijden worden zoveel mogelijk vooraf bepaald.
Voorbeeld 2 – aandacht voor eetgedrag
Iemand spreekt met zichzelf af alleen zittend aan tafel te eten, niet rechtstreeks uit verpakkingen te eten en maaltijden vooraf te plannen.
Voorbeeld 3 – persoonlijke triggerfoods
Iemand merkt dat bepaalde voedingsmiddelen steeds opnieuw leiden tot controleverlies en besluit deze voorlopig niet te eten. Welke voedingsmiddelen dit zijn, verschilt van persoon tot persoon.
Sommige OA-leden gebruiken het eenvoudige uitgangspunt drie maaltijden, niets tussendoor, één dag tegelijk. Ook dit is slechts een voorbeeld en geen voorgeschreven OA-regel.
Een eetplan is geen dieet van OA
OA is geen dieetprogramma en geeft geen voorschriften over calorieën, gewicht, hoeveelheden of specifieke voedingsmiddelen. Een eetplan is een hulpmiddel binnen het herstelprogramma. Het helpt sommige leden om abstinentie praktisch vorm te geven, maar het vervangt niet het werken aan de Twaalf Stappen en het gebruik van de andere hulpmiddelen van OA. Ook is een sponsor geen arts of voedingsdeskundige. Heb je een medische aandoening, gebruik je medicijnen of heb je vragen over wat voor jouw lichaam gezond